Autorzy: Dr n.med. Joanna Niepsuj-Biniaś, Dr n.med. Tomasz Olejniczak

Zgodnie z wytycznymi Polskiego Towarzystwa Ginekologów i Położników  każda pacjentka w ciąży powinna mieć wykonane II badanie prenatalne = badanie II trymestru = badanie połówkowe między 18 a 22 tygodniem ciąży ( dokładnie 18+0 do 22+6) . Choć nazwa brzmi podobnie do badania prenatalnego I trymestru – samo badanie znacznie się różni. Przede wszystkim – nie opiera się na łączonym badaniu z krwi i usg – a tylko na samej ultrasonografii.

W dużym skrócie – jest to bardzo szczegółowe badanie ultrasonograficzne oceniające przede wszystkim rozwój płodu, ale również wszystkich związanych z jajem płodowym struktur, po ocenę szyjki macicy włącznie.

Zalecany czas wykonania badania nie jest oczywiście przypadkowy. Na tym etapie ciąży płód ma już wykształcone niemal wszystkie ważne narządy – rośnie mały człowiek, u którego z dużą dokładnością można ocenić budowę poszczególnych organów i wykluczyć cały szereg patologii dotyczących jego i otoczenia.

Badanie wykonujemy w Poradni Badań prenatalnych (w ramach NFZ wskazania jak w I trymestrze) bądź u lekarza prowadzącego, jeżeli specjalizuje się w tego typu diagnostyce (certyfikat sekcji ultrasonograficznej Polskiego Towarzystwa Ginekologów i Położników).

Pamiętaj: badanie połówkowe to nie obrazowanie 3 D, nagrywanie filmików, skupianie się na uchwyceniu uśmiechniętej twarzyczki malucha…To szczegółowa, czasami może monotonna dla Ciebie diagnostyka, której kluczowym punktem programu jest końcowe podsumowanie diagnosty pt. „wszystko dobrze”.

W czasie badania oglądamy nie tylko Twoje dziecko, ale też oceniamy szyjkę macicy, pępowinę, łożysko, ilość wód płodowych. Można wykonać ocenę przepływów w niektórych naczyniach krwionośnych zarówno u Ciebie jak i u płodu.

Podstawą diagnostyki ultrasonograficznej w badaniu połówkowym jest ocena 2D, czyli tradycyjne obrazowanie. Można je wspomagać obrazami w 3D i 4D, ale jest to diagnostyka uzupełniająca.

Badanie połówkowe polega na „skanowaniu” całego malucha od czubka głowy po paluszki rąk i stóp, aby móc wychwycić ewentualne nieprawidłowości i odchylenia od normy w jego budowie. Oglądamy wszystkie dostępne struktury i narządy. Pamiętać należy jednak, że nie wszystkie wady płodu można wychwycić w tym badaniu albo w ogóle w usg. Ta diagnostyka ma swoje ograniczenia. Dodatkowo istnieje szereg czynników, które mogą utrudnić trafną diagnostykę – np. ułożenie malucha czy znaczna ilość tkanki tłuszczowej ciężarnej mamy.

Pamiętaj też: to jedno z TRZECH badań, a więc diagnostyka prenatalna nie może się na nim zakończyć. Czeka Cię jeszcze badanie trzeciego trymestru, ponieważ niektóre wady mogą się wtedy ujawnić. Dodatkowo w trzecim trymestrze można ocenić funkcjonowanie łożyska.

Nie należy się również stresować wytycznymi co do czasu badania – nie musi być to jak najszybszy rekomendowany termin. W 18 tygodniu ciąży płód jest wciąż bardzo drobny, jego ocena może być trudniejsza np. u pacjentki z nadwagą w porównaniu z 22 tygodniem ciąży, kiedy maluch podrośnie – dając lepsze możliwości dokładnej diagnostyki.